• 86-300 Grudziądz ul. Mickiewicza 43
  • kustoszrikitan@gmail.com
2023-05-28
Zesłanie Ducha Świętego

Przyjdź miłości tchnienie


Litania jest modlitwą do Boga lub świętych, którą odmawia się podczas nabożeństw m. innymi w pierwszy czwartek lub piątek miesiąca,
na nabożeństwie majowym czy czerwcowym. Tym, co charakteryzuje
litanię są powtarzające się wezwania, którymi wierni zwracają się do Jezusa, Maryi lub świętych pańskich z błaganiem o opiekę albo z prośbą o pomoc.
W liturgii kościoła istnieje wiele litanii, np. Litania do Najświętszego Serca
Pana Jezusa, Litania do Miłosierdzia Bożego, Litania do Ducha Świętego
i inne. Jako gatunek literacki litanie występują już w Biblii i od wieków
pięknem formy zachwycają wielu twórców do tego stopnia, że piszą oni
własne utwory tego gatunku. Jeśli chodzi o literaturę polską można
wspomnieć chociażby Jerzego Lieberta czy Juliana Tuwima. Także muzycy czerpali z nich inspirację. Kompozytor Karol Szymanowski sięgnąwszy
po tekst "Litanii do Najświętszej Marii Panny" współczesnego mu Lieberta napisał utwór będący dwuczęściową kantatą pt. „Litania do Maryi Panny
op.59” na sopran, chór żeński i orkiestrę.
Cykl litanii napisał także polski poeta, pisarz i dramaturg Roman Brandstaetter, który swoją twórczością wniósł wiele nie tylko do rozwoju literatury polskiej, ale przede wszystkim do rozumienia wiary oraz sensu i piękna modlitwy. Litaniom jego autorstwa poświęcona była zorganizowana przez Stowarzyszenie imienia Romana Brandstaettera Ogólnopolska Konferencja, która odbyła się
17 kwietnia 2010 r. w Poznaniu.
Czytając litanie Brandstaettera odnosi się wrażenie, jakby słyszało się własne myśli, które często strach wypowiedzieć na głos. Poeta dotyka sumień ludzkich słowami na pozór bardzo prostymi. Nie owijając rzeczy w przysłowiową bawełnę ukazuje swoje lęki i obawy, będące wynikiem życiowych doświadczeń oraz przemyśleń tragicznych wydarzeń w dziejach świata, niezmiennie zagrażających ludzkości. Wołanie poety jest jednocześnie opisaniem współczesnego świata: „Zstąp na ziemię samounicestwienia,/ na rakowate miasta i wsie,/na trędowate domy,/na zatrute zboża, ogrody i sady,/ na martwe rzeki i morza, /i kręgi nad nami, ludźmi chaosu,/ kłamstwa i obłędu”. (...)
Szkoda, że twórczość Romana Brandstaettera, która zachwyca tak wielu,
nie została ujęta w programach szkolnych, a na półkach księgarskich
niełatwo znaleźć jego dzieła.
Materiały konferencji "Litanie Romana Brandstaettera" zostały wydane
przez Wydział Teologiczny UAM (Poznań 2011)
Ada Jadwiga Matysiak



Roman Brandstaetter  -  Litania do Ducha Świętego

Spójrz,
Duchu Święty,
Na ludzi idących przed siebie
Drogą nieskończonego postępu,
Na mędrców,
Którzy ulepili golema
Na własne podobieństwo
I własną zgubę.

Spójrz,
Duchu Święty,
Na rozpad atomu,
Na rozpad moralności,
Na rozpad ładu,
Na rozpad porządku,
Nad rozpad sztuki,
Na rozpad cywilizacji,
Na rozpad słów,
Na rozpad prawa,
Na rozpad harmonii,
Na rozpad rozsądku,
Na rozpad logiki,
Na rozpad wszystkich wartości.

Z głębokości wołamy do Ciebie,
Duchu Święty,
Albowiem jesteśmy bezwolnym narzędziem
W rękach naszych lekkomyślnych dzieł.
Jesteśmy jak ci, którzy nie wiedzą, co czynią.

Zstąp,
na ziemię samounicestwienia,
Na rakowate miasta i wsie,
Na trędowate domy,
Na zatrute zboża, ogrody i sady,
Na martwe rzeki i morza,
I krąż nad nami
Ludźmi chaosu,
Kłamstwa
I obłędu.

Krąż,
Jak ongiś krążyłeś  w genezyjskim locie
Nad chaosem niepokornych żywiołów.
Krąż nad nami,
Poskromicielu zamętu,
Nad pobojowiskiem naszych klęsk,
Nad rzeźnią tego świata,
Nad śmietnikami  pełnymi
Niedonoszonych płodów,
Nad ziemią cuchnącą swądem spalonych ciał,
Nad górami atomowych odpadków
I wybaw nas od głupoty udającej mądrość,
Od kłamstwa udającego prawdę,
Od ślepoty udającej dalekowzroczność,
Od chamstwa udającego obrażoną godność,
Od fanatyzmu udającego wiarę,
Od brudu udającego czystość,
Od nienawiści udającej miłość,
Od niewoli udającej wolność,
Od obłudy udającej szczerość,
Od pychy udającej pokorę,
Od warcholstwa udającego odwagę,
Od szatana, który mówiąc „nie”,
Myśli „tak”,
A mówiąc „tak”,
Myśli „nie”.

Przybywaj, Duchu Święty,
Wieloustny,
I otwórz nasze głuche uszy,
Wołający Płomieniu!
Przybywaj
Z wnętrza wieczności wiejący wichrze,
Który nigdy nie burzysz,
I nigdy nie niszczysz,
I nigdy nie łamiesz,
Który chwiejne – umacniasz,
Stare – odnawiasz,
Martwe – ożywiasz,
Starte z powierzchni ziemi – budujesz od podstaw,

Stworzycielu,
Wywołujący z kości i popiołów -
Ludzi zmartwychwstałych przemienionych,
Z pomordowanych ludów – żywe ludy,
Wszechświat  - z nicości,
Istnienie – z nieistnienia,
Źródło – z pustyni,
Wszystko – z niczego,

Ojcze Pisma Świętego,
Wichrze wiejący z wnętrza wieczności!
Daj nam słuch doskonały,
Abyśmy wśród niezliczonych wezwań  i nawoływań,
Które nas nawiedzają
W wszelkim czasie i miejscu,
Umieli rozpoznać
Twój głos, Muzyko Mądrości,
Zrodzona z Ojca i Syna,
Trójdźwięczna!
Zdejm z nas kamień,
Jak go zdejmują ze studni
Pasterze
W porę pojenia owiec.
Zdejm z nas kamień,
Jak go zdejmują z grobów,
Aniołowie Twojego Oblicza,
Mocarzu,
Burzo niedocieczona,
Odwalająca kamienie!
A potem twórz nas,
Otwartych,
Słyszących
I słuchających:
Twórz nas codziennie od nowa,
Czujny Strażniku naszych uszu,
Abyśmy nieustannie odnawiani
I odradzani,
I tworzeni,
Stali się Twoimi głosicielami,
Podobnymi do tych,
Których pochylone czoła,
Raczyłeś namaścić olejem Twojej Mądrości!

Oświeć nas i prowadź
Z ziemi mroku i rozpaczy
Do Królestwa Bożego,
Do stolicy stawianej z kryształu i światła.

Ojcze i Synu, i Duchu Święty,
Słowo,
Drogowskazie
Wbity na rozstajnych drogach kosmosu!

Przybywaj
Nadziejo nieogarniona,
Zawsze obecna
I zawsze nadchodząca,
Przybywaj Boże,
Zaczynie własnego człowieczeństwa,
I uczłowiecz człowieka
Jak uczłowieczyłeś siebie!

Roman Brandstaetter -  Matko Wspomożycielko...

Matko  Wspomożycielko
Wstaw się u Boga
i błagaj Go,
aby nas przemienił.
Albowiem każda
dobra przemiana
rodzi się pomiędzy
Twoją prośbą,
a nadchodzącą godziną Boga.
Uczyń, aby nasze chrześcijaństwo
przemieniło się w chrześcijaństwo
chwil powszednich,
albowiem z chwil powszednich
zbudowana jest  wieczność.